ESP32 ile basit bir akıllı ev sistemi kurmak için bir ESP32 kartı, bir röle modülü, bir sıcaklık-nem sensörü (DHT22) ve bir hareket sensörü (PIR) yeterlidir. ESP32 ev Wi-Fi ağına bağlanır, telefondan açılan bir web sayfası ya da Home Assistant üzerinden lambaları açıp kapatır, sıcaklığı gösterir ve hareket algılandığında bildirim gönderir. 220V tarafı mutlaka yalıtılmalı ve sigortayla korunmalıdır.
Akıllı ev denince akla pahalı hazır sistemler gelir, ama temel işlevlerin çoğunu tek bir ESP32 kartı ve birkaç modülle kendiniz yapabilirsiniz: lambayı telefondan açmak, odanın sıcaklığını görmek, biri girdiğinde haber almak. Bu rehberde ESP32 ile Wi-Fi kontrollü röle ve sensörlerden oluşan küçük bir akıllı ev sistemi kuruyoruz.
Akıllı ev sistemi nasıl çalışır?
Akıllı ev sisteminde bir mikrodenetleyici ev Wi-Fi ağına bağlanır, sensörlerden veri okur ve telefondan ya da otomatik kurallardan gelen komutlarla röleleri açıp kapatır. ESP32 bu iş için idealdir: Wi-Fi ve Bluetooth dahilidir, ucuzdur ve Arduino IDE ile programlanır. ESP32'yi ilk kez kullanacaksanız ESP32 başlangıç rehberimizden başlayın.
Proje için hangi malzemeler gerekir?
| Malzeme | Görevi |
|---|---|
| ESP32 geliştirme kartı | Beyin: Wi-Fi bağlantısı ve kontrol |
| Röle modülü (1-4 kanal) | Lamba, priz, fan gibi yükleri açıp kapatır |
| DHT22 sensörü | Sıcaklık ve nem ölçer |
| PIR hareket sensörü | Odaya giren birini algılar |
| 5V adaptör | ESP32 ve modülleri besler |
| Klemens, kablo, kutu | Güvenli ve düzenli montaj |
Örnek ürünler: ESP32 30 pin geliştirme kartı, DHT22 sıcaklık ve nem sensörü kartı, XY-HW4010 PIR hareket modülü. Kartı ve röleyi tek parçada isterseniz ESP32-WROOM-32E 2 kanal röle modülü ya da ESP8266 4 kanal Wi-Fi röle modülü kablo karmaşasını azaltır.
Bağlantı şeması
- Röle modülü: VCC → 5V, GND → GND, IN1 → GPIO 26, IN2 → GPIO 27.
- DHT22: VCC → 3.3V, GND → GND, DATA → GPIO 4 (kart tipi modüllerde pull-up direnci dahildir).
- PIR: VCC → 5V, GND → GND, OUT → GPIO 14.
- Röle kontakları: lambanın faz hattı COM ve NO uçlarından geçirilir; röle çekince lamba yanar.
ESP32'nin pinleri 3.3V'tur. Röle modülünün girişi 3.3V ile tetiklenebilen bir model olmalıdır; aksi hâlde araya bir transistör ya da optokuplörlü modül gerekir. Röle bağlantısının ayrıntılarını röle bağlantı şeması rehberimizde anlattık.
Proje adım adım nasıl kurulur?
- Arduino IDE'yi hazırlayın: ESP32 kart paketini ve "DHT sensor library" kütüphanesini kurun.
- Wi-Fi'ye bağlanın: Kodda ağ adını ve şifresini tanımlayın; ESP32 açılınca ağa bağlanır ve IP adresini seri ekrana yazar.
- Web sunucusunu kurun: ESP32'nin WebServer kütüphanesiyle "/role1/ac" ve "/role1/kapat" gibi adresler tanımlayın; her adres ilgili GPIO'yu değiştirir.
- Sensörleri okuyun: Ana sayfada DHT22'nin sıcaklık ve nem değerini, PIR'ın son hareket zamanını gösterin. DHT22'yi en fazla 2 saniyede bir okuyun.
- Telefondan deneyin: Telefon aynı Wi-Fi ağındayken tarayıcıya ESP32'nin IP adresini yazın; düğmelerle röleleri açıp kapatın.
- Otomasyon ekleyin: Örneğin "hareket varsa ve hava karanlıksa koridor lambasını 2 dakika yak" ya da "nem %70'i geçerse fanı çalıştır".
- Kutulayın: Devreyi yalıtkan bir kutuya yerleştirin, 220V ve düşük gerilim kablolarını ayrı tutun.
Home Assistant ile kullanılabilir mi?
Evet; ESP32, ESPHome yazılımıyla programlandığında Home Assistant'a kendiliğinden eklenir ve kod yazmadan, kısa bir YAML dosyasıyla röle ve sensörler tanımlanır. Bu yöntemle cihazlar telefondaki Home Assistant uygulamasından ev dışından da kontrol edilebilir, grafikler ve otomasyonlar hazır gelir. Basit ve tek odalık bir sistem için kendi web sayfanız yeterlidir; birden fazla cihaz ve otomasyon için Home Assistant daha düzenlidir.
Projeyi genişletme fikirleri
- Daha hassas sıcaklık, nem ve hava basıncı için BME280 sensörü.
- Kapı ve pencere için manyetik kontak (reed) sensörü.
- Işık seviyesine göre lamba kontrolü için ışık sensörü.
- Isıtıcı ya da kombi kontrolüyle basit bir termostat.
- Perde motoru ya da sulama vanası kontrolü.
Güvenlik: 220V ile çalışırken nelere dikkat edilmeli?
- Bağlantıları yalnızca sigorta kapalıyken yapın.
- Röle kontağının akım değeri yükün akımından büyük olmalıdır; ısıtıcı gibi yüksek güçlü yüklerde kontaktör kullanın.
- 220V hattına uygun bir sigorta koyun ve kablo kesitini akıma göre seçin; bkz. kablo kesiti hesaplama.
- Devreyi metal olmayan, kapaklı bir kutuya koyun; açık klemens bırakmayın.
- Sistemi internete açacaksanız şifre koruması ve güncel yazılım kullanın.
Sık sorulan sorular
Akıllı ev için ESP32 mi, ESP8266 mı kullanmalıyım?
İkisi de Wi-Fi ile röle ve sensör kontrolü yapabilir. ESP32 daha fazla pine, daha güçlü işlemciye ve dahili Bluetooth'a sahiptir; birden fazla sensör ve röle kullanılacaksa daha rahattır. Tek röleli basit işler için ESP8266 yeterlidir.
Wi-Fi kesilirse ne olur?
Web arayüzü ve uzaktan kontrol çalışmaz, ama ESP32'nin içindeki otomatik kurallar (ör. hareket varsa lambayı yakma) çalışmaya devam eder. Kodda Wi-Fi bağlantısı koptuğunda yeniden bağlanmayı denemek iyi bir uygulamadır.
Evin dışından nasıl kontrol edilir?
En kolay yol Home Assistant gibi bir sistem ve onun uzaktan erişim çözümüdür. Modemde port açarak ESP32'yi doğrudan internete açmak güvenlik riski taşır ve önerilmez.
Mevcut lamba anahtarı çalışmaya devam eder mi?
Röle anahtarla seri bağlanırsa iki koşul da açık olmalıdır. Hem anahtardan hem telefondan kontrol için vavien bağlantısı ya da anahtarı ESP32'ye giriş olarak bağlama yöntemi kullanılır.
Bu projeyi yapmak için kodlama bilmek gerekir mi?
ESPHome ile Home Assistant kullanırsanız kod yerine kısa bir yapılandırma dosyası yazarsınız. Arduino IDE ile kendi web sayfanızı yapacaksanız temel Arduino bilgisi yeterlidir.
Özet
- ESP32 + röle + DHT22 + PIR ile temel bir akıllı ev sistemi kurulur.
- ESP32 Wi-Fi'ye bağlanır; web sayfası ya da Home Assistant ile kontrol edilir.
- Röle girişinin 3.3V ile tetiklenebildiğinden emin olun.
- Otomasyonlarla lamba, fan ve ısıtıcı kendiliğinden yönetilir.
- 220V tarafında sigorta, doğru kablo ve kapalı kutu şarttır.